Warmtepompen

Warmtepompen 2018-03-15T08:11:46+00:00

Warmtepompen

Een warmtepomp verwarmt en koelt gebouwen, en zorgt voor warm water. Het is een apparaat dat, door middel van thermodynamische processen, warmte bij lage temperatuur opneemt om die vervolgens op hoge temperatuur af te geven. Om de warmte van de bron te winnen, te transporteren en af te geven, is er een vloeistof (i.e. koudemiddel) en elektriciteit nodig. De technologie voor warmtepompen is niet nieuw; zoals een koelkast koelt, kan een warmtepomp verwarmen (en koelen) met buitenlucht.

Er zijn veel verschillende soorten warmtepompen, maar in de basis werken ze hetzelfde. De zon houdt de aarde op een constante temperatuur van 10 graden. Met een warmtepomp wordt deze warmte benut voor verwarming en koeling van gebouwen of industrie. Afhankelijk van de mogelijkheden in een gebouw en de wensen van de gebruiker, kan een warmtepomp er verschillend uitzien. Een warmtepomp is meestal voorzien van een binnen-unit, die qua uiterlijk lijkt op een cv-ketel. Hoe de buiten-unit van de warmtepomp eruit ziet hangt af van het soort warmtepomp en de warmtebron. Als er geen mechanische ventilatie in het huis voorhanden is, is men volledig op de buitenlucht als bron aangewezen. Indien er wel een mechanisch ventilatiesysteem is dan heeft men alle keuzevrijheid. Welke oplossing men kiest heeft onder andere te maken met de gewenste verwarmingscapaciteit (wat de temperatuur moet worden) en verwarmingsintensiteit (hoe snel de temperatuur bereikt moet worden).

Luchtwarmte

Bij een lucht/waterwarmtepomp wordt de lucht uit de omgeving opgenomen via een buitenunit die buiten het gebouw wordt geplaatst. De warmte uit die lucht kan vervolgens worden uitgeblazen (een omgekeerde airconditioning) of er kan water mee worden verwarmd (bv. vloerverwarmingswater). Bij een ventilatiewarmtepomp wordt de lucht uit het mechanisch ventilatiesysteem opgenomen en vervolgens omgezet naar warmte die opnieuw kan worden afgegeven aan het water in de cv-leidingen.

Bodemwarmte (< 100 meter diep)

Het aftappen van bodemwarmte tot 100 meter diep in de aarde gebeurt met zogeheten bodemwarmtewisselaars. Zo’n bodemwarmtewisselaar bestaat uit een gesloten buizensysteem dat de bodem ingaat en waardoor een vloeistof wordt gepompt. De vloeistof stroomt door de warme bodem, warmt op en stroomt verder door de buizen weer terug naar het oppervlak. Aan de oppervlakte staan grote warmtepompsystemen die de warmte overnemen van de vloeistof in de bodemwarmtewisselaars en transporteren naar gebouwen.

Aardwarmte (> 500 meter diep)

Warmte afkomstig van 500 meter of dieper is ontstaan in de kern van de aarde. Een bodemwarmtewisselaar komt echter niet diep genoeg om deze warmte op te halen, maar grondwater komt wel van nature zo diep voor. Om de aardwarmte te winnen, wordt daarom grondwater vanuit die diepte opgepompt. Het afgekoelde water wordt vervolgens weer teruggepompt en warmt vanzelf weer op door de hitte uit de aardkern.

Warmtepompen zijn er dus in verschillende uitvoeringen. Om goed en efficiënt te werken, moet een warmtepomp op de juiste manier afgestemd zijn op de onderdelen van het aanwezige verwarmingssysteem. Daarom is het verstandig om voor de aanschaf u goed te verdiepen en een maatwerkadvies aan te vragen. Wij raden u aan zich te richten tot een NVKL-erkende installateur.

Veelgestelde vragen warmtepompen

Wat zijn de voor- en nadelen van een warmtepomp? 2018-03-15T08:11:00+00:00

 

Voordelen

  • Geen radiatoren of units in huis
  • Geen geluid
  • Constante temperatuur

Nadeel

  • Bij verbouwing moet het afgifte en distributiesysteem aangepast worden (bijvoorbeeld vloerverwarming i.p.v. radiatoren).
Bevat een warmtepomp koudemiddel? 2018-03-15T08:10:37+00:00

 Ja, een warmtepomp bevat koudemiddel en kan dus ook HFK’s bevatten (niet te verwarren met CFK’s!). Vanuit de overheid is het gebruik van HFK’s aan banden gelegd, omdat dit broeikasgassen zijn. Het is daarom belangrijk om bij aanschaf van een warmtepomp navraag te doen naar de toekomstige leveringszekerheid van het koudemiddel in geval van lekkage of ander onderhoud. Echter, steeds meer warmtepompfabrikanten zullen de overstap gaan maken naar andere koudemiddelen dan HFK’s.

Werkt een warmtepomp ook in de winter? 2018-03-15T08:09:57+00:00

Zelfs onder het vriespunt heeft buitenlucht nog steeds energie. Lucht van -10°C is relatief koud, maar staat in contact met een veel kouder medium wel warmte af. Let wel: het rendement van een warmtepomp is sterk afhankelijk van het temperatuurniveau waarop de restwarmte beschikbaar is. Zodra hoge temperaturen gewenst zijn, zal de restwarmtebron ook een relatief hoge temperatuur moeten hebben om een acceptabel rendement te realiseren.

Kunnen warmtepompen ook koelen? 2018-03-15T08:09:33+00:00

Eigenlijk is een warmtepomp niet de goede benaming. De ‘warmtepomp’ is een slim klimaatsysteem dat kan verwarmen, maar ook koelen. Een warmtepomp werkt volgens het koeltechnische principe en dat is een vak apart. De NVKL-installateurs gebruiken de koudetechniek al decennia lang om te koelen en vriezen. In het geval van een warmtepomp wordt het koudetechnische principe omgedraaid, er wordt warmte uit de bron (lucht, maar dit kan ook water of bodem zijn) onttrokken en in de te verwarmen ruimte gebracht.

Wat is SPF? 2018-03-15T08:08:16+00:00

Voor een juiste vergelijking tussen de verschillende warmtepompsystemen wordt er best gekeken naar de SPF, dat staat voor Seasonal Performance Factor. Dit is het rendement tijdens het gehele stookseizoen.

Wat is COP? 2018-03-15T08:09:37+00:00

COP staat voor Coëfficiënt of Performance. Deze aanduiding geeft het rendement van een warmtepompsysteem weer. Een COP van 4, bijvoorbeeld, betekent dat het systeem 4kW aan energie levert voor iedere kW energie die erin gestopt wordt. Oftewel: het rendement is gelijk aan 400%. Warmtepompen moeten in Nederland voldoen aan een minimale COP van 4.

Welk type warmtepomp moet ik kiezen? 2018-03-15T08:07:20+00:00

Dit hangt af van de wensen van de gebruiker: welke warmtecapaciteit en warmte-intensiteit zijn gewenst. Zo is het voordeel van een grondgebonden systeem t.o.v. een luchtwarmtepomp dat je niet afhankelijk bent van het weer, doordat bodem- en aardwarmte een constante temperatuur hebben. Kies je hiervan dan liggen de investeringskosten wel hoger dan van luchtwarmtepompen doordat er boringen, de aanleg van buizen en complexer onderhoud mee gepaard gaan. Dit zijn slechts en paar voorbeelden van aspecten die de keuze zouden moeten bepalen.

Kan een warmtepomp gecombineerd worden met een CV-ketel? 2018-03-05T12:52:15+00:00

Die mogelijkheid bestaat inderdaad. In dat geval wordt er gesproken van een hybride warmtepomp. De besparing op gas is met zo’n systeem aanzienlijk doordat de warmtepomp voor de meeste dagen zorgt voor verwarming en de cv-ketel alleen bijspringt als het erg koud is (en zorgt voor warm water).

Is mijn woning geschikt voor een warmtepomp? 2018-03-05T12:53:06+00:00

Helaas is niet elke woning geschikt voor een warmtepompinstallatie. Er dient een goede isolatie aanwezig te zijn evenals een verwarmingssysteem met een lage aanvoertemperatuur, zoals vloerverwarming. Bij een slechte isolatie moet de warmtepomp namelijk meer werk leveren om het warmteverlies weer aan te vullen. Dat betekent dat er meer elektrische energie nodig is, hetgeen verwarming via warmtepomp minder duurzaam en duurder maakt. Voor een hybride warmtepomp is het niet altijd noodzakelijk dat er lage temperatuurverwarming aanwezig is.

Wat is de relatie tussen koudetechniek en warmtepompen? 2018-03-05T12:55:17+00:00

Een koelmachine en een warmtepomp zijn in principe dezelfde apparaten; ze verplaatsen beiden warmte van een laag temperatuurniveau naar een hoger temperatuurniveau. Het verschil zit hem echter in het doel van de apparaten. Men spreekt van een koelmachine als het doel van het apparaat is om te koelen terwijl men spreekt van een warmtepomp als het doel is om te verwarmen. Voor situaties waarbij met één apparaat zowel wordt gekoeld als verwarmd kan men dus in principe beide termen gebruiken.

Wetgeving warmtepompen

De warmtepomp is niet meer weg te denken uit de Nederlandse samenleving, de verkopen nemen alleen maar toe. De Nederlandse politiek ziet de warmtepomp als een oplossing voor de gasproblematiek en het behalen van de energiedoelstellingen. In deze flyer geven wij een beknopt overzicht welke regels van toepassing kunnen zijn bij het ontwerpen, installeren en beheren van warmtepompen.

Naar de Flyer Warmtepompen

Warmtepomp installateurs

Eigenlijk is een warmtepomp niet de goede benaming. De ‘warmtepomp’ is een slim klimaatsysteem dat kan verwarmen, maar ook koelen. Een warmtepomp werkt volgens het koeltechnische principe en dat is een vak apart.

De NVKL installateurs gebruiken de koudetechniek al decennia lang om te koelen en vriezen. In het geval van een warmtepomp wordt het koudetechnische principe omgedraaid, er wordt warmte uit de bron (lucht, maar dit kan ook water of bodem zijn) onttrokken en in de te verwarmen ruimte gebracht.

Vind een NVKL-erkende installeur

Downloads & producten

De NVKL heeft een aantal tools ontwikkeld die voor alle leden te gebruiken zijn. Klik hier voor het volledige overzicht.

Vind een NVKL-lid

Op zoek naar een erkend installateur of leverancier? Zoek per categorie of bij u in de buurt. Ga naar onze bedrijvengids.